ޓްރޮފީ ތައްޔާރުކުރުމުގެ ކޮންޓްރެކްޓްތަކުގެ މައްސަލަ ހޫނުވެ، ނުސީދާ މަންފާތަކާއި ލީޑަރޝިޕްގެ ހިމޭންކަމުގެ ތުހުމަތުތަކުން ވީ.އޭ.އެމް އަށް ބޮޑެތި ފާޑުކިޔުން.
މޯލްޑިވްސް ވޮލީބޯލް އެސޯސިއޭޝަން (ވީ.އޭ.އެމް) އިން އިންތިޒާމުކުރާ މުބާރާތްތަކަށް ބޭނުންވާ ޓްރޮފީ ތައްޔާރުކުރުމުގެ މަސައްކަތް ހަވާލުކުރުމުގައި އަމަލުކުރަމުންދާ ގޮތާމެދު ރާއްޖޭގެ ވޮލީބޯޅަ އާއިލާގެ ތެރޭގައި ކަންބޮޑުވުންތައް އިންތިހާއަށް އިތުރުވެއްޖެއެވެ. މި މައްސަލައިގައި ބޮޑެތި ތުހުމަތުތަކެއް ކުރެވެމުންދަނީ ނުސީދާގޮތުން މަސްލަހަތު ފުށުއަރާ ކަންތައްތަކަކާއި، އަގު ބޮޑުކޮށް މަސައްކަތް ހަވާލުކުރުމާއި، އަދި މިކަންކަމާ ގުޅޭގޮތުން އެސޯސިއޭޝަނުގެ އިސްވެރިން ހަނު ތިއްބަވާތީއެވެ.
މި މައްސަލައިގެ މައިގަނޑު މަރުކަޒަކީ، ވީ.އޭ.އެމްގެ ނައިބު ރައީސް އިއްޒަތު ވަހީދާ ގާތް ގުޅުމެއް އޮންނަ ކަމަށް ބެލެވޭ “މީބޫ މެޓަލް ވޯކްސް” އަށް ޓްރޮފީ ތައްޔާރުކުރުމުގެ މަސައްކަތް ހަވާލުކުރަމުންދާ ދިއުމެވެ. އެ ކުންފުނީގެ ރަސްމީ މިލްކުވެރިކަމުގައި ނައިބު ރައީސްގެ ހިއްސާއެއް އޮތްކަން އެނގެން ނެތް ނަމަވެސް، މި ގުޅުމުގެ ސަބަބުން ނުސީދާގޮތުން މަންފާތަކެއް ލިބެމުންދާ ކަމަށް ބުނެ ވޮލީބޯޅަ އާއިލާގެ ގިނަ ބަޔަކު ދަނީ ކަންބޮޑުވުން ފާޅުކުރަމުންނެވެ.
ނުސީދާ މަސްލަހަތު ފުށުއެރުމުގެ ކަންބޮޑުވުންތައް
މި ދާއިރާގެ ގިނަ ފަރާތްތަކަކުން ފާހަގަކުރާ ގޮތުގައި، ސީދާ މިލްކުވެރިކަމެއް ނެތް ނަމަވެސް، ގާތް ގުޅުންތަކެއް އޮންނަ ފަރާތްތަކަށް ޕްރޮކިއުމަންޓްގެ މަސައްކަތްތައް ހަވާލުކުރުމަކީ އަޚްލާގީ ގޮތުން ސުވާލު އުފެދޭ ކަމެކެވެ.
ވޮލީބޯޅަ އާއިލާގެ ތެރޭގައި ކުރެވޭ ބައެއް ތުހުމަތުތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމެނެނީ:
- މަސައްކަތް ހަވާލުކުރާ ފަރާތާއި ނައިބު ރައީސާ ދެމެދު އޮންނަ ގާތް މަސައްކަތުގެ ގުޅުން.
- ތަކުރާރުކޮށް މަސައްކަތް ހަވާލުކުރުމުގެ ތެރެއިން ކޮމިޝަންގެ ގޮތުގައި ނުވަތަ އެނޫންވެސް ގޮތްގޮތުން މާލީ މަންފާ ލިބޭ ކަމުގެ ޝައްކުތައް.
މި ތުހުމަތުތަކަށް ރަސްމީ ސިފައެއްގައި މިހާތަނަށް ބާރެއް ލިބިފައި ނުވި ނަމަވެސް، މި ވާހަކަތައް ދެކެވޭތީ އަންނަނިވި ކަންކަމާ މެދު ސުވާލު އުފެދެއެވެ:
- މަސްލަހަތު ފުށުއަރާ ކަންކަން ރަސްމީކޮށް ހާމަކޮށްފައިވޭތޯ؟
- ޕްރޮކިއުމަންޓްގެ ނިންމުންތަކަކީ މިނިވަން ނިންމުންތަކެއްތޯ؟
- ފާރަވެރިވުމުގެ ނިޒާމުތައް ފުރިހަމައަށް މަސައްކަތް ކުރޭތޯ؟
“މަންފާއެއް ލިބޭ ކަމަށް ހީވުމަކީވެސް އިތުބާރު ގެއްލެން ފުދޭ ކަމެއް. މިފަދަ ހާލަތްތަކުގައި ދެފުށް ފެންނަ ގޮތަށް ކަންކަން ކުރުމަކީ ކޮންމެހެން ބޭނުންތެރި ކަމެއް،” އިސް ފަރާތަކުން ފާހަގަކުރިއެވެ.
އަގުބޮޑު ޓްރޮފީތަކާއި ސުވާލު އުފެދޭ ޕްރޮކިއުމަންޓް ނިޒާމު
އިދާރީ ހިންގުމުގެ މައްސަލަތަކުގެ އިތުރުން، ޓްރޮފީތަކަށް ކުރާ ހޭދައާ މެދު ވެސް ޝަކުވާތައް ދަނީ އިތުރުވަމުންނެވެ.
މިކަމުގެ މައުލޫމާތު ހުރި ފަރާތްތަކުން ބުނާ ގޮތުގައި:
- ޓްރޮފީތަކުގެ އަގު ބާޒާރުގެ އަގަށްވުރެ ބޮޑުތަނުން މައްޗެވެ.
- އެހެން ފަރާތްތަކުން މިއަށްވުރެ ހެޔޮ އަގުގައި، މިއާ އެއްވަރުގެ ނުވަތަ މިއަށްވުރެ ފެންވަރު ރަނގަޅު ތަކެތި ފޯރުކޮށްދެވިދާނެއެވެ.
މީގެ ސަބަބުން، މި މަސައްކަތް ހަވާލުކުރުމުގައި ބަލާފައިވަނީ އެންމެ ފައިދާހުރި ގޮތަށް ނުވަތަ ވާދަވެރި މާހައުލެއްގައިތޯ ވަނީ ސުވާލު އުފެދިފައެވެ.
ފެންވަރުގެ ތަފާތުކުރުންތަކުން އުފެދޭ ހިތްހަމަނުޖެހުން
ބައިނަލްއަގުވާމީ މުބާރާތްތަކާއި ރާއްޖޭގެ މުބާރާތްތަކަށް ބޭނުންކުރާ ޓްރޮފީތަކުގެ ފެންވަރުގައި ހުރި ބޮޑު ތަފާތަކީ ވެސް ގިނަ ބައެއްގެ ފާޑުކިޔުން އަމާޒުވާ ކަމެކެވެ.
މިކަން ދިރާސާކުރާ ފަރާތްތަކުން ފާހަގަކުރާ ގޮތުގައި:
- ސެންޓްރަލް އޭޝިއަން ވޮލީބޯލް އެސޯސިއޭޝަން (ކާވާ) ގެ މުބާރާތްތަކަށް ވަރަށް މަތީ ފެންވަރުގެ ޕްރީމިއަމް ޓްރޮފީތައް ތައްޔާރުކުރެއެވެ.
- ރާއްޖޭގެ މުބާރާތްތަކަށް، ހާއްސަކޮށް ސީނިއާ މުބާރާތްތަކަށް ދެނީ ފެންވަރު ދަށް، އަދި އަގުހެޔޮކޮށް އިމްޕޯޓްކޮށްފައި ހުންނަ ފަދަ އާދައިގެ ޓްރޮފީތަކެކެވެ.
“އަޅުގަނޑުމެންގެ ދިވެހި ކުޅުންތެރިންނަށް އިހުތިރާމާއި ގަދަރު ލިބެންޖެހޭ. ބައިނަލްއަގުވާމީ ސޫރަ ރީތިކުރުމަށްޓަކައި ދިވެހި ކުޅުންތެރިންނަށް ދޭ ސަމާލުކަން ކުޑަކުރުމަކީ ބަލައިގަނެވޭނެ ކަމެއް ނޫން،” ވޮލީ އާއިލާގެ މެންބަރަކު ބުންޏެވެ.

ލީޑަރޝިޕްގެ ހިމޭންކަމާއި އެތެރޭގެ ބާރުވެރިކަން
ވޮލީބޯޅަ އާއިލާގެ ގިނަ ބަޔަކު އެންމެ ބޮޑަށް ކަންބޮޑުވަނީ، މި މައްސަލަތައް ފެންމަތިވަމުންދާއިރު ވެސް ވީ.އޭ.އެމްގެ ލީޑަރޝިޕުން އެއްވެސް އެއްޗެއް ވިދާޅުނުވާތީއެވެ.
ކަންބޮޑުވުންތައް އިތުރުވަމުންދާއިރު ވެސް، އަންނަނިވި ކަންކަމާ ގުޅޭގޮތުން އެއްވެސް ސާފު ބަހެއް ބުނެފައެއް ނުވެއެވެ:
- ޕްރޮކިއުމަންޓް ކުރިއަށްދާ ގޮތް.
- ސަޕްލަޔަރުން ހޮވާ އުސޫލު.
- މަސްލަހަތު ފުށުއެރުމުގެ ފުރުސަތު އޮތް މައްސަލަތައް.
މި ހިމޭންކަމުގެ ފަހަތުގައިވަނީ އެސޯސިއޭޝަނުގެ އެތެރޭގެ ބާރުވެރިކަން އޮތް ގޮތް ކަމަށް ގިނަ ބަޔަކު ގަބޫލުކުރެއެވެ.
އާންމުކޮށް ގަބޫލުކުރެވޭ ގޮތުގައި:
- އާންމު ޖަލްސާ (އޭ.ޖީ.އެމް) ގައި ނައިބު ރައީސްގެ ނުފޫޒު ވަރަށް ބޮޑެވެ.
- މި ނުފޫޒުގެ ސަބަބުން ވޯޓުލުމުގެ ނަތީޖާތަކަށް ބަސް ބުނުމުގެ ބާރު އޭނާއަށް ލިބިގެންވެއެވެ.
މީގެ ނަތީޖާއެއްގެ ގޮތުން، އެތެރޭގެ ފިޔަވަޅެއް އަތުވެދާނެތީ، ލީޑަރޝިޕްގެ އެހެން ބޭފުޅުން މިފަދަ ނިންމުންތަކާ ސުވާލުކުރަން ފަސްޖެހެނީ ކަމަށް ބައެއް ފަރާތްތަކުން ތުހުމަތުކުރެއެވެ.
“ބާރުތައް އެއް ދިމާލަކަށް ޖަމާވުމުން، ޖަވާބުދާރީ ކުރުވުން އުނދަގޫވޭ. މިއީ އިދާރީ ހިންގުން ބަލިކަށިވާ ހިސާބު،” އޮބްޒާވަރަކު ފާހަގަކުރިއެވެ.

އިދާރީ ހިންގުމުގެ ބޮޑު މައްސަލައެއް
ކުޑަ ޕްރޮކިއުމަންޓް މައްސަލައެއްގެ ގޮތުގައި ފެށުނު މިކަން، މިހާރު ބެލެވެނީ ވީ.އޭ.އެމްގެ މުޅި ހިންގުމުގެ ނިޒާމަށް ކުރިމަތިވެފައިވާ ބޮޑު ގޮންޖެހުމެއްގެ ގޮތުގައެވެ.
ކަމާ ގުޅުންހުރި ފަރާތްތަކުން އިންޒާރު ދޭ ގޮތުގައި:
- ނުސީދާ މަންފާ ލިބޭ ކަމަށް ބެލެވުން.
- ދެފުށް ފެންނަ ގޮތަށް ކަންކަން ނުކުރުން.
- ލީޑަރޝިޕުން ފިޔަވަޅު ނޭޅުން.
މި ކަންކަމުގެ ސަބަބުން ވޮލީބޯޅަ އާއިލާގެ ތެރޭގައި އޮތް އިތުބާރު ދަނީ ކުޑަވަމުންނެވެ.
ދެފުށް ފެންނަ ނިޒާމަކަށް އަދި އިސްލާހަށް ގޮވާލުން
ވޮލީބޯޅަ އާއިލާގެ މެންބަރުން މިހާރު ގޮވާލަމުންދަނީ:
- ޕްރޮކިއުމަންޓްގެ ކަންކަން ފުރިހަމައަށް ހާމަކުރުމަށް.
- ހަވާލުކުރެވިފައިވާ ކޮންޓްރެކްޓްތައް މިނިވަން ފަރާތަކުން މުރާޖައާކުރުމަށް.
- މަސްލަހަތު ފުށުއެރުމާ ގުޅޭ ސިޔާސަތުތައް ހަރުދަނާކޮށް ތަންފީޒުކުރުމަށް.
- ނުފޫޒު ގަދަވުން ހުއްޓުވުމަށްޓަކައި ހިންގުމުގެ އޮނިގަނޑު ވަރުގަދަކުރުމަށް.
ނިންމުން
ރަސްމީ ތަހުގީގަކުން ވަކި ގޮތެއް ނިންމާފައި ނުވި ނަމަވެސް، ޓްރޮފީ ކޮންޓްރެކްޓްތަކާ ގުޅިގެން އުފެދިފައިވާ ކަންބޮޑުވުންތަކުގެ ސަބަބުން ވީ.އޭ.އެމް ވަނީ ވަރަށް ބޮޑަށް ފާރަވެރިވާންޖެހޭ ހާލަތަކަށް ގޮސްފައެވެ.
ވޮލީބޯޅަ އާއިލާގެ ގިނަ ބަޔަކަށް މިކަން ވަރަށް ސާފެވެ:
މުހިންމީ ހަމައެކަނި ސީދާ މަސްލަހަތު ފުށުއެރުމެއް އޮތުމެއް ނޫނެވެ؛ އެފަދަ ކަމެއް ހިނގާ ކަމަށް ހީވުމަކީ ވެސް މައްސަލައެކެވެ.
މިކަމަށް ހާމަކަން ބޮޑު ގޮތެއްގައި ހައްލެއް ނުހޯދައިފިނަމަ، މުޅި އެސޯސިއޭޝަނުގެ އަބުރާއި އިތުބާރު ގެއްލުމުގެ ބިރު އެބައޮތެވެ. ކުޅިވަރުގެ ދާއިރާގައި ވެސް އަދި އިދާރީ ހިންގުމުގައި ވެސް އެންމެ މުހިންމު އެއްޗަކީ އިތުބާރެވެ. އަދި އެ އިތުބާރު އަލުން ހޯދޭނީ ހިމޭނުން ތިބެގެންނެއް ނޫނެވެ، އަމަލީ ގޮތުން ފިޔަވަޅު އަޅައިގެންނެވެ.