8 ޖުލައި 2025 ގައި، މޯލްޑިވްސް ވޮލީބޯލް އެސޯސިއޭޝަން (ވީއޭއެމް) ގެ ރައީސް ވަނީ ރާއްޖޭގައި ވޮލީބޯޅަ ކުރިއެރުވުމަށް އައު އަޒުމަކާއެކު މަސައްކަތް ކުރައްވާނެ ކަމަށް އާންމުކޮށް ވިދާޅުވެފައެވެ. ދުނިޔޭގެ ވޮލީބޯޅަ ދުވަހުގެ މުނާސަބަތުގައި ބޭއްވި ހަރަކާތެއްގައި ވާހަކަދައްކަވަމުން، އޭނާ ވަނީ މުޅި ރާއްޖެއަށް އަމާޒުކޮށްގެން ޒުވާނުން ބިނާކުރުމުގެ ޕްރޮގްރާމްތައް ފުޅާކުރުމަށާއި، އަތޮޅުތެރޭގައި ކޯޗުން ތަމްރީނުކުރުމުގެ އިތުރުން، މި ކުޅިވަރުގެ އޮނިގަނޑު ހަރުދަނާކުރުމަށް ރާވާފައިވާ ކަންކަމަށް އަލިއަޅުއްވާލައްވާފައެވެ.
އެ ދުވަސްވަރު މި ވާހަކަތައް ބެލެވުނީ ވޮލީބޯޅައިގެ ކުރިމަގަށް އެޅުނު އުއްމީދީ ފިޔަވަޅެއްގެ ގޮތުގައެވެ. މިއީ ދިވެހި ވޮލީބޯޅަ ހަރުދަނާ އުސޫލުތަކެއްގެ މައްޗަށް ބިނާވެފައިވާ، އެންމެންގެ ބައިވެރިވުން ހިމެނޭ ތަރައްގީގެ މޮޑެލްއަކަށް މިސްރާބުޖެހި ކަމުގެ ނިޝާނެއް ކަމަށް އޭރު ގަބޫލުކުރެވުނެވެ.
ނަމަވެސް، މަސްތަކެއް ފާއިތުވެގެން ދިޔައިރު، ވޮލީބޯޅަ އާއިލާގެ ގިނަ ބަޔަކު މިހާރު ދެކޭގޮތުގައި އެ އިޢުލާނަކީ އަމަލީ ސިފައެއް ނައިސް، ހަމައެކަނި ޚަބަރުގެ ސުރުޚީއަކަށްވި ވާހަކަތަކެކެވެ.
އެ ހަރަކާތުގައި ދެއްކެވި ވަރުގަދަ ވާހަކަތަކާ ޚިލާފަށް، ވީ ވަޢުދުތައް ތަންފީޒުކުރުމަށް އެއްވެސް ފެންނަ ފެށުމެއް މިހާތަނަށް ފެނިފައެއް ނުވެއެވެ. އަތޮޅުތަކަށް ތަރައްގީގެ ޕްރޮގްރާމްތައް ފުޅާކުރުމަށް ބުނި ބުނުމަށް އަމަލީ ސިފައެއް ނައިއިރު، ކޯޗުން ތަމްރީނުކުރުމުގެ މަގުތައް އަދިވެސް އޮތީ ސާފުނުވެއެވެ. އަދި ޖުލައި މަހު ބަޔާންކުރި ތަސައްވުރާ އެއްގޮތަށް ގައުމީ ފެންވަރުގައި ކުރެވޭ އެއްވެސް މަސައްކަތެއްގެ ނިޝާނެއް ވެސް ފެންނާކަށް ނެތެވެ.
މިއަށްވުރެ ބޮޑަށް ކަންބޮޑުވާންޖެހޭ ކަމަކީ، އެގްޒެކެޓިވް ކޮމިޓީގެ ބައެއް މަސްދަރުތަކުން މައުލޫމާތު ލިބޭގޮތުގައި، މި ރޭވުންތަކަކީ މި ކުޅިވަރުގެ ފަންނީ ކަންކަމާ ހަވާލުވެ ތިއްބެވި އޮފިޝަލުންނާ ރަސްމީކޮށް މަޝްވަރާކުރެވިގެން ނިންމާފައިވާ ކަންކަމެއް ނޫނެވެ. ދިވެހި ވޮލީބޯޅައިގައި އެންމެ މަތީ ފެންވަރުގައި ގިނަ ދުވަސްތަކެއް ވަންދެން މަސައްކަތްކުރައްވާފައިވާ ކޮމިޓީގެ ތަޖުރިބާކާރު މެންބަރުންނަށް ވެސް މި ޕްރޮގްރާމްތައް އެކުލަވާލުމުގައި ނުވަތަ މުރާޖައާކުރުމުގައި އެއްވެސް ބައިވެރިވުމެއް ލިބިފައި ނުވާކަމަށް މައުލޫމާތު ލިބެއެވެ.
މިއީ ސީރިއަސް ސުވާލެއް އުފެދޭ ކަމެކެވެ: މި ރޭވުންތަކަކީ ހަމައެކަނި އާންމުންގެ ސަމާލުކަން ހޯދުމަށް ދެއްކި ވާހަކަތަކެއް ބާވައެވެ؟
ގައުމީ ފެންވަރުގެ އިދާރާއަކުން ތަރައްގީގެ ޕްރޮގްރާމްތައް ހިންގާއިރު، ޚާއްޞަކޮށް ޒުވާނުންނާއި މުޅި ގައުމަށް އަމާޒުކުރާ ކަންކަމުގައި، ތަފްޞީލީ ރޭވުންތެރިކަމާއި، ފަންނީ ލަފަޔާއި، އަދި ނިޒާމީ ހިންގުމެއް ބޭނުންވާނެއެވެ. މިފަދަ އެއްވެސް ކަމެއް ނެތުމުން ދޭހަވަނީ ޖުލައި މަހު ހުށަހެޅީ ފުރިހަމައަށް އެކުލަވާލާފައިވާ ސްޓްރެޓެޖީއެއް ނޫން ކަމާއި، އެއީ ބޭނުންވާ އަސާސީ މަސައްކަތްތަކާ ނުލައި ދެއްކި ޚިޔާލީ ވާހަކަތަކެއް ކަމެވެ.
ބުނި ބުނުމާއި ކުރެވޭ އަމަލާ ދެމެދު އޮތް ފަރަގު މިހާރު ވަނީ އިންތިހާއަށް ބޮޑުވެފައެވެ.
އިތުރަށް ކަންބޮޑުވާންޖެހޭ ކަމަކީ، މި ވާހަކަތައް ދެއްކި މާހައުލެވެ. ދުނިޔޭގެ ވޮލީބޯޅަ ދުވަސް ފާހަގަކުރުމަށް ބޭއްވި ހަރަކާތަކީ ކުރިއެރުންތަކެއް ދައްކުވައިދޭ ހަރަކާތެއްގެ ގޮތުގައި ސިފަކުރި ނަމަވެސް، ވޮލީބޯޅަ އާއިލާގެ ގިނަ ބަޔަކު ފާހަގަކުރާ ގޮތުގައި އެ ދުވަހު ފެނުނު ހަރަކާތްތަކަކީ އެސޯސިއޭޝަންގެ އަމިއްލަ ޕްރޮގްރާމްތަކެއް ނޫނެވެ. އެއީ އަމިއްލަ އެކަޑަމީތަކާއި އަމިއްލަ ފަރުދުން އިސްނަގައިގެން ހިންގަމުންދާ މަސައްކަތްތަކެވެ.
އެ ހަރަކާތުގައި ޒުވާން ކުޅުންތެރިން ބައިވެރިވެ، ތަމްރީނުތަކެއް ކުރިއަށް ދިޔަ މަންޒަރު ފެނުމުން، ތަރައްގީގެ މަސައްކަތްތަކެއް ހިނގަމުންދާ ކަމުގެ އިހުސާސެއް ކުރެވުނެވެ. ނަމަވެސް، ހަގީގަތް އެނގޭ ފަރާތްތަކުން ބުނާގޮތުގައި މިއީ ވީއޭއެމްގެ ބެލުމުގެ ދަށުން ހިނގާ ކަންކަމެއް ނޫނެވެ. މިއީ ޒުވާނުން ބިނާކުރުމުގެ ޒިންމާ އަމިއްލައަށް އުފުލައިގެން ތިބި އަމިއްލަ އެކަޑަމީތަކާއި ފަރުދުންގެ މެދުކެނޑުމެއްނެތް މަސައްކަތުގެ ނަތީޖާއެވެ.
މި ނަޒަރަކުން ބަލާއިރު، އެ ހަރަކާތަކީ އަމިއްލަ ފަރާތްތަކުން ކުރާ މަސައްކަތްތަކުގައި އެސޯސިއޭޝަންގެ އެއްވެސް އެހީތެރިކަމެއް ނުވަތަ އޮނިގަނޑެއް ނެތި، އެއީ އިދާރީ ކުރިއެރުމެއްގެ ގޮތުގައި ދެއްކުމަށް ބޭނުންކުރި މިސާލެއްގެ ގޮތުގައި މިހާރު ވަނީ ބެލެވެން ފަށާފައެވެ.
މީގެ ސަބަބުން، ދިވެހި ވޮލީބޯޅައަކީ އަމަލީ ނަތީޖާއަށްވުރެ ބޮޑަށް، ދެއްކުންތެރިކަމަށް ބިނާވެފައިވާ ކުޅިވަރަކަށް ވަމުންދާ ކަމުގެ އިހުސާސް ދަނީ އިތުރުވަމުންނެވެ. އާންމު ހަރަކާތްތަކާއި، އިޢުލާންތަކުން ކަންކަން ކުރިއަށްދާ ކަމަށް ދެއްކި ނަމަވެސް، ތަރައްގީގެ އަސާސީ ޒިންމާތައް އޮތީ އަޅާނުލެވި އެވެ.
ކުޅިވަރުގެ ހިއްސާދާރުން ދެކޭގޮތުގައި މައްސަލައަކީ އައު ޚިޔާލުތައް ނެތުމެއް ނޫނެވެ. ޕްރޮގްރާމްތައް ފުޅާކުރުމާއި، ކޯޗުން ތަމްރީނުކުރުމާއި، ޒުވާނުން ބިނާކުރުމަކީ ނުހަނު ބޭނުންތެރި ކަންކަމެވެ. މައްސަލައަކީ އެ ޚިޔާލުތައް ހަގީގަތަކަށް ހެދުމަށް ބޭނުންވާ ތަންފީޒީ މަސައްކަތާއި، ގުޅިގެން މަސައްކަތްކުރުމާއި، އަދި ފަންނީ ބައިވެރިވުން ނެތުމެވެ.
އެއްވެސް ކުރިއެރުމެއް ނެތި މަސްތައް ފާއިތުވަމުންދާ ވަރަކަށް، މިފަދަ އިޢުލާންތަކަށް އޮތް އިތުބާރު ދަނީ ކުޑަވަމުންނެވެ. ވޮލީބޯޅަ އާއިލާއިން މިހާރު ސުވާލު އުފައްދަނީ ހަމައެކަނި އެ މަޝްރޫއުތަކުގެ ނަތީޖާއާ މެދުގައެއް ނޫނެވެ. އެކަންކަން ރޭވުމުގައި ގެންގުޅޭ އުސޫލުތަކާ މެދުގައި ވެސް މެއެވެ.
ފަންނީ މާހިރުންނާ މަޝްވަރާ ނުކުރެވޭ، ރަސްމީކޮށް ލިޔެކިޔުމުން ފެންނަން ނެތް، އަދި އަމަލީ ސިފައެއް ނާންނަ ރޭވުންތަކަކީ ހަމައެކަނި ދެއްކުންތެރި ކަމެކެވެ. ރާއްޖޭގައި ކުރިއަރަމުން އަންނަ ވޮލީބޯޅަ ފަދަ ކުޅިވަރަކަށް، ހަމައެކަނި ދެއްކުންތެރިކަމަކުން ފުދޭކަށް ނެތެވެ.
މި ކުޅިވަރުގެ ކުރިމަގު ބިނާވެފައިވަނީ ހަގީގީ ނިޒާމުތަކާއި، ހަރުދަނާ ޕްރޮގްރާމްތަކާއި، އަދި އިޚްލާޞްތެރި މަސައްކަތުގެ މައްޗަށެވެ. އެއީ ހަފުލާތަކުގައި ދައްކާ ވާހަކައަކުން ނުވަތަ ވަގުތާއެކު ފަނޑުވެގެންދާ ސުރުޚީތަކަކުން ވާނެ ކަމެއް ނޫނެވެ.
މިއަދުގެ ހާލަތަށް ބަލާއިރު، 8 ޖުލައި 2025 ގައި ވީ ވަޢުދުތަކަކީ ހާސިލުކުރެވެން އޮތް ކަންކަމާއި، ނަމަވެސް ފެށުމެއްވެސް ނެތް ކަންކަން ހަނދާންކޮށްދޭ ނިޝާނެކެވެ. އިޢުލާންތަކުގެ ބަދަލުގައި އަމަލީ މަސައްކަތް ނުފެންނަނީސް، ތަސައްވުރާއި ހަގީގަތާ ދެމެދު އޮތް ފަރަގު ދާނީ ބޮޑުވަމުންނެވެ.
